اقتصاد فضا و توسعه روستایی

اقتصاد فضا و توسعه روستایی

الویت بندی عوامل تاثیرگذار در ارتقای رقابت پذیری اقتصاد منطقه ای(مورد مطالعه: شهرستان رودبار)

نویسندگان
1 استاد جغرافیا و برنامه ریزی روستایی، دانشگاه گیلان، رشت، ایران.
2 دکتری اقتصاد کشاورزی، کارشناس سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی استان گیلان، رشت، ایران.
3 کارشناسی ارشد جغرافیا و برنامه ریزی روستایی، دانشگاه گیلان، رشت، ایران.
چکیده
رقابت­ پذیری منطقه ­ای برای اولین بار پس از رشد پارادایم جهانی شدن توسط مایکل پورتر مطرح شد. رقابت­پذیری با تاکید بر فاکتورهای اقتصادی، اجتماعی، نهادی و منابع طبیعی سعی در تقویت بعد اقتصادی دارد. در واقع این رویکرد، موجب افزایش بهره­وری و افزایش نرخ اشتغال در منطقه خواهد شد و از این طریق سرمایه­های بیشتری به منطقه تزریق خواهد شد. همزمان با افزایش سرمایه و بالا رفتن درآمد عمومی، کیفیت زندگی نیز بهبود خواهد یافت. در این مسیر سرمایه­ی انسانی افزایش یافته و کارآفرینی و نوآوری منطقه تقویت خواهد شد و در نهایت، تداوم این چرخه موجب پویایی و پایداری توسعه در منطقه می­گردد. با اینکه، شهرستان رودبار از مزیتی نسبی تولید عمده زیتونبرخوردار است، به نظر می­رسد عوامل پیشران اقتصادی در این منطقه ضعیف بوده و شهرستان از سطح رقابت­پذیری بالایی برخوردار نیست. از این رو تحقیق حاضر تلاشی است که با مطالعه چهارچوب سیستم منطقه­ای، علاوه بر شناسایی عوامل تاثیرگذار در رقابت­پذیری، با برآورد میزان اثرگذاری آن­ها، سمت و سوی راهبردهای توسعه­ی منطقه­ی رودبار را مشخص می­کند. در این راستا پس از شناسایی شاخص­های رقابت­پذیری از مطالعات پیشین، به تدوین و تکمیل 384 پرسشنامه که با روش کوکران نمونه­برداری شده بود، مطالعه­ی میدانی خود را آغاز نمود. سپس با استفاده از آزمون آماری کالموگروف- اسمیرنوف به بررسی توزیع داده­ها پرداخته است. پس از مشخص شدن چولگی در توزیع داده­ها با استفاده از آزمون KMO همبستگی جزیی بین شاخص­ها بررسی شد. سپس با کمک نرم­افزار PLS بار عاملی هر شاخص محاسبه شده است. در این مسیر، ابعاد پنچ­گانه­ی رقابت­پذیری، به ترتیب الویت اثرگذاری در مدل نهایی: بعد نهادی با بار عاملی 694/0، بعد اجتماعی با بار عاملی 691/0، منابع اولیه با بارعاملی 550/0، اقتصاد با بارعاملی 510/0و در نهایت زیرساخت با بار عاملی 365/0 به دست آمده است.
کلیدواژه‌ها

  • تاریخ دریافت 18 خرداد 1405
  • تاریخ اولین انتشار 18 خرداد 1405