اقتصاد فضا و توسعه روستایی

اقتصاد فضا و توسعه روستایی

تحلیل فضایی عوامل اثرگذار بر فقر روستایی و ارتباط آن با تخریب محیط زیست مورد: شهرستان قائنات

نویسندگان
چکیده
بررسی عوامل تأثیرگذار بر فقر در مناطق روستایی، از مهم­ترین کانون­ های فقر، مورد توجه سیاست­گذاران و برنامه­ ریزان توسعه در ایران است. فقر چرخه خاصی دارد و عامل مهمی در تخریب محیط­زیست، به ­شمار می­ رود. با توجه به این­که اساس کشاورزی در مناطق روستایی استوار است، توجه به وضعیت فقر در این مناطق با توجه به نگرانی­ های زیست محیطی در دهه ­های اخیر ضرروی به نظر می ­رسد. این مطالعه بر آن است تا به بررسی عوامل اثرگذار بر فقر روستایی و ارتباط آن با تخریب محیط­زیست در شهرستان قائنات بپردازد. به­این منظور تعداد 100 پرسشنامه به روش نمونه­ گیری تصادفی ­ساده در منطقه مورد مطالعه تکمیل گردید. به­ منظور تعیین فقر روستایی در منطقه از شاخص فقر «سن» استفاده شد. نتایج نشان داد علاوه بر عواملی مانند تعداد افراد خانواده، تحصیلات، تخریب محیط­زیست، وضعیت مسکن، درآمد و داشتن شغل دوم، بررسی اینکه وضعیت فقر در مناطق مجاور و همسایه به چه صورت است هم بر فقر روستایی کشاورزان مورد مطالعه اثرگذار است. با توجه به معنی داری آماره­های فضایی استفاده از رگرسیون­ های کلاسیک دارای خطا است. عدد ضریب متغیر همسایگی در این مطالعه 9/2 به دست ­آمده است و از لحاظ آماری معنی ­دار است. این مسئله نشان می­ دهد که با افزایش یک واحد فقر در مناطق مجاور، به اندازه 9/2 واحد فقر افزایش پیدا می­ کند. با توجه به معنی ­داری کامل شاخص تخریب محیط­زیست، با افزایش یک واحد در شاخص تخریب محیط زیست، میزان فقر در مناطق روستایی به اندازه 9/2 تشدید می­ شود. این شاخص شامل مؤلفه­ هایی همچون افت منابع آب ­زیر زمینی، کشت محصولات آب­ بر، استفاده از کود شیمیایی و چرای دام است.
کلیدواژه‌ها

- Ahmad, S., Islam, M., & Mirza, S. N. (2012). Rangeland degradation and management approaches in Balochistan, Pakistan. Pakistan Journal of Botany, 44, 127-136.
- Alkire, S., Chatterjee, M., Conconi, A., Seth, S., & Vaz, A. (2013). Oxford Poverty & Human Development Initiative. Multidimensional Poverty and the Post-2015 MDGs. King’s College London. Londres.
- Anselin, L. (1988). Spatial Econometrics: Methods and Models Kluwer Academic Publishers Dordrecht.
- Anselin, L., Le Gallo, J. & H. Jayet (2005), Spatial Panel Econometrics, in the Econometrics of Panel Data, Edithed by Laslo Matyas and Patrick Sevestre, Springer.
- Ansenlin, L. (2003). GeoDa 0.9 User’s Guide: Spatial Analysis Laboratory (SAL). Department of Agricultural and Consumer Economics, University of Illinois, Urbana-Champaign, IL.
- Bachrach, P., & Baratz, M. S. (1970). Power and poverty: Theory and practice. Oxford University Press.
- Baily & Gatrell,1995,Griffith,. (2003). Optimal Strategy Formulation for Ecotourism the Sustainable Development Management System by Consolidated Benefits of Techniques SWOT ، IEM,QSPM (Case Study :Varjin Protected Area of Tehran Province, Islamic Republic of Iran). Advances in Environmental Biology, 8(16): 601-609.
- Baniasadi, M. ZareMehrjerdi, M.R. and Varmazyari, H. (2012), Survey of effective economic factors on rural migration of Iran. Journal of Agricultural Economics Research, 5(1): 183-196. (In Persian).
- Cochran, W. G. (2007). Sampling techniques. John Wiley & Sons.
- Gilder, G. (2012). Wealth and poverty: A new edition for the twenty-first century. Regnery Publishing.
- Higgins, B, D, and Savoie, J. (1997). Regional Development, Theoriesand Theirapplication
- Lesage, J. P. (1999) "Spatial econometrics. Review literature and arts of the Americas", vol 121. PP 85- 101.
- Li, S., Verburg, P. H., Lv, S., Wu, J., & Li, X. (2012). Spatial analysis of the driving factors of grassland degradation under conditions of climate change and intensive use in Inner Mongolia, China. Regional Environmental Change, 12(3), 461-474.
- Lopez-Feldman, A., Taylor, J. E., & Yúnez-Naude, A. (2012). Natural resource dependence in rural Mexico. investigación económica, 23-44.

  • تاریخ دریافت 18 خرداد 1405
  • تاریخ اولین انتشار 18 خرداد 1405